Kapak, Kültür Tarihi, Manşet, Osmanlı Tarihi

Perm Hamidiye Camii

perm hamidiye camii

Rusya’nın Ural Dağları eteklerindeki şehri Perm’de yaşayan Müslüman Tatarlar, 1903’te şehirlerinde bir cami ve medrese yaptırmışlar, ismini de Hamidiye koymuşlardı. Büyük bir heyecanla, bu caminin bir fotoğrafını ve yazdıkları mektubu, bütün Müslümanların merkez addettiği İstanbul’da neşredilen Servet-i Fünun dergisine gönderdiler. Perm Hamidiye Camii’nin ismi, aradan geçen yıllar içinde unutuldu. Bugün Perm’deki Müslümanlar, şehirlerindeki en büyük camilerinin isminin Hamidiye olduğunu bilmiyorlardı. Ta ki biz, bu makaleyi yayınlayana kadar…

Uzakdoğu’da Pekin’den Güney Afrika’da Cape Town’a kadar birçok şehirde Sultan İkinci Abdülhamid Han’a gösterilen sevgi ve hürmet, oralardaki mektep, medrese, cami ve diğer bazı kurumlarla kendini göstermiştir. Sultanın ismine atfen açılan “Hamidiye” adlı yapılar, Osmanlı’nın merkezden kilometrelerce uzaklıktaki ülkelere uzanan elini göstermektedir.

Servet-i Fünun dergisinin 15 Aralık 1904 tarihli nüshasında manşetten verilen bir cami fotoğrafı ve haberin devamı olarak yayınlanan, Ural Dağları’nın eteklerinden gönderilmiş bir mektup, Sultan İkinci Abdülhamid’e olan muhabbeti görmeye güzel bir vesiledir. Derginin kapağındaki fotoğraf, 1998 senesine kadar dünyanın kuzeyindeki en son cami olarak bilinen Perm Hamidiye Camii’ne ait.

“Sibirya’da Perm kasabasında yeni inşa edilip Hamidiye ismi verilen cami” altyazısını taşıyan bu fotoğrafı, kasabanın Müslüman halkı olan Ural Tatarları, Servet-i Fünun’da neşredilmek üzere göndermişlerdi. Beraberinde gönderdikleri mektupta ise Perm ahalisi, kasabalarının coğrafî ve ticarî konumundan bahse başlayıp Müslümanların buraya nasıl geldikleri, dinî hayatları, camileri, mektepleri ve hatta hayırsever insanları hakkında bilgiler vermişlerdir. Yazdıklarına göre, Perm’de Müslüman ahali tarafından bir cami inşa edilmiş ve camiye Hamidiye ismi verilmiştir. Hemen yanında da aynı ismi taşıyan bir medrese yaptırılmıştır.

Uzaklardan Gelen Mektup

Bugün Rusya’nın kuzeyinde yer alan Perm şehrinde yaşayan ve “din kardeşlerine gayretlerini duyurmak”tan iftihar eden Müslüman Tatarlardan gelen mektup, Servet-i Fünun’da yayınlandığı şekliyle şöyledir: “Sibirya’nın Pirm kasabasında son zamanlarda Müslümanların yardımlarıyla bir cami-i şerif inşa edilmiş ve İslâm’ın yüce halifesi olan Sultan Abdülhamid efendimiz hazretlerine olan bağlılıklarına ve minnetlerine delil olmak üzere ‘Hamidiye’ namıyla isimlendirilmiştir.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 126. sayısından (Şubat 2019) okuyabilirsiniz.

TANITIM VİDEOSUNU İZLE

Önceki MakaleSonraki Makale

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.