Categories: Dünya TarihiManşet

Hitlerin Kayıp Denizaltıları

Bundan tam 75 yıl önce Türk karasularında, 3 Alman denizaltısının batırıldığını biliyor muydunuz? İkinci Dünya Savaşı’ndan beri bu denizaltılar, Batı Karadeniz’in Türk kıyılarında yatıyorlar. Peki, bu gemilerin burada ne işi vardı ve neden batırıldı? Gelin o büyük savaşın en az bilinen hikâyelerinden birine birlikte göz atalım…

İkinci Dünya Savaşı’nın tüm şiddetiyle devam ettiği yıllarda Almanlar, Avrupa’yı ele geçirmenin ve İngiltere karşısındaki üstünlüklerinin verdiği özgüvenle, yeni bir cephe açmaya karar verdiler. Hitler’in yeni hedefi, kısa süre önce saldırmazlık anlaşması imzaladığı Sovyetler Birliği’ydi. Ancak işgal için hazırladıkları Barbarossa Harekâtı’nın başarılı olması için Sovyet kıyılarının da abluka altına alınması gerekiyordu. Bunu, Kuzey Denizi’nde yapmak mümkündü, ama Karadeniz’de ne yapılacaktı?

İzin Verin Geçelim!

Almanlar, Karadeniz’e bir denizaltı filosu göndermek istediler. Bu sebeple Türkiye’den boğazların açılması talebinde bulunuldu. Ancak Türkiye savaşta tarafsızdı ve Montrö Antlaşması gereğince boğazları askerî gemilere kapalıydı. Bu da Alman donanmasının boğazlardan geçemeyeceği anlamına geliyordu. Hitler’in Türkiye’ye sattığı Atılay, Saldıray ve Yıldıray denizaltılarını geri satın alma talebi de reddedilince Almanlar, yeni bir yola başvurmak zorunda kaldılar. Amiral Erich Raeder’in üzerinde çalıştığı çılgınca plan için düğmeye basıldı.

Hamburg’dan Köstence’ye

Kuzey Denizi’nden Karadeniz’e gerek karadan gerekse nehir yoluyla denizaltılar nakledilecekti. Bu yol, son derece zor ve zahmetli olmasına rağmen imkânsız değildi. Bunun için Tip II – B sınıfı 6 adet denizaltı seçildi. Bunlar U-9, U-18, U-19, U-20, U-23 ve U-24 isimli botlardı. Her biri 42,7 metre uzunluğunda, 4,1 metre genişliğinde olup 270 ton ağırlığındaydı. Botlar ilk olarak Hamburg Limanı’nda sökülerek parçalar hâlinde Kaiser Wilhelm Kanalı ve Elbe Nehri üzerinden Dresden’e getirildi. Burada kamyonlara yüklenerek karayolu ile Ingolstadt’a (İngolştad), buradan da Tuna Nehri’nden geçilerek Köstence Limanı’na (Romanya) getirildiler. Romanya’nın o tarihte Almanya’nın müttefiki olduğunu hatırlatmakta fayda var. 7 bin kilometrelik yolu 4 ay gibi kısa bir sürede kat eden denizaltılar, burada tekrar monte edilerek 30. Denizaltı Filosu adıyla Karadeniz’de faaliyete başladı. Ekim 1942-Ağustos 1944 arasında Sovyet gemilerine 56 operasyon gerçekleştirerek onlarca gemiyi ya batırdılar ya da kullanılamaz hâle getirdiler.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 128. sayısından (Nisan 2019) okuyabilirsiniz.

Emre Boyacı

Recent Posts

Ateşin ve Toprağın Buluştuğu Sanat Çini

Orta Asya bozkırlarından Anadolu topraklarına uzanan bin yıllık kültür mirası çini, Selçuklu’nun ihtişamlı kubbelerinden, Osmanlı’nın…

7 gün ago

İsveç’in Osmanlı Gemileri Yaramaz ve Yıldırım

Büyük Kuzey Savaşı (1700-1721), tarihimizde pek bilinmez. Ancak İsveç kralı 12. Karl’ı iyi biliriz. Nam-ı…

7 gün ago

Leman Gölü Kıyısında Orta Çağ’a Yolculuk Yvoire Thonon Evian

Avrupa’nın en büyük göllerinden birinin kıyısında; bir yanımızda tatlı suyun maviliği, diğer yanda Alp Dağları’nın…

7 gün ago

Haremeyn’in Gölgesi Düşen Haneler Hacı Evleri

Hac yolculuğu, eskiden yalnızca bir ibadet değil; şehir hayatında, evlerde ve mahallelerde iz bırakan önemli…

7 gün ago

Çininin Altın Çağı İznik ve Kütahya Çinileri

İznik’te üretilen çiniler, Osmanlı çiniciliğinin ulaştığı sanat seviyesinin en parlak örneklerini temsil eder. İznik atölyelerinin…

7 gün ago

İznik’in Sırrı Mercan Kırmızısı

İznik çini sanatını ayrıcalıklı kılan husus, mercan kırmızısıdır. Yüzyıllar boyunca İznik çinilerinin en büyük sırrı…

7 gün ago