Van Gölü Canavarı Polemiği

Van Gölü Canavarı’nın 1889 yılında bir Osmanlı gazetesine manşet olmasıyla ilgili, dergimizin Ekim 2010 tarihli sayısında çıkan makalemiz yazılı ve görsel medyada büyük ses getirmişti. Aslında hadise, göl kenarında abdest alan bir adamın, canavarın saldırısına uğramasından ibaret değildi sadece. Bu haber gündemi sarsmakla kalmamış, aynı zamanda haberi yayınlayan gazetelerden ikisinin bu mesele yüzünden birbirine girmesine de sebep olmuştu. Mizan ve Bitlis gazeteleri, aynen günümüzde olduğu gibi tam bir “efsane-gerçek” kavgasına tutuşmuşlar ve tartışma günlerce devam etmişti…

Efsane mi gerçek mi tartış-malarıyla zaman zaman gündem oluşturan Van Gölü Canavarı hakkında, 1889 yılında Osmanlı devri gazetelerinden Saadet’te çıkan bir haberi bu sayfalardan tüm dünyaya ve ilim âlemine duyurmuştuk. Yazılı ve görsel medyada büyük alakaya mazhar olan söz konusu yazımız, aslında “Osmanlı Devrinde Van Gölü Canavarı” bahsinin yalnızca bir noktasını aydınlatıyordu. O nokta, canavar tarafından göl kenarında abdest alan bir adamın yakalanıp götürülmesi meselesidir.

Biz o makalemizde Saadet gazetesindeki haberi alarak sadeleştirmiş ve öylece okuyucularımızın istifadesine sunmuştuk. Saadet gazetesi bu haberi, o zamanlar Bitlis vilayetinde haftalık olarak neşredilen “Bitlis” isimli bir gazeteden iktibas etmiş ve biz de Saadet gazetesinin o iktibasını esas almış-tık. Fakat hemen söyleyelim, bu haberi İstanbul’da sütunlarına taşıyan yalnızca Saadet gazetesi değildi. Tarik ve Mizan isimli gazeteler de aynı haberi Bitlis gazetesinden iktibas ederek sayfalarına dercetmişlerdi. Bu durumda, ilgili haberin -tesbitimize göre- tam dört Osmanlı gazetesinde yayınlandığı anlaşılmaktadır.

Yazının devamını Yedikıta Dergisi Şubat  (30. Sayı 2011) sayısından okuyabilirsiniz.