Dârü’t-Tırâz, Orta Çağ İslâm dünyasında hem devletin denetimindeki dokuma merkezi hem de saray kültürünü yansıtan önemli bir kurumdu…
Orta Çağ İslâm dünyasında ekonomik ve kültürel hayat, yalnızca ticaret yolları, medreseler veya saray kurumları üzerinden şekillenmemiştir. Üretim merkezleri, zanaat atölyeleri ve sanayi kurumları da bu medeniyetin önemli yapı taşlarını oluşturmuştur. Bu kurumların en dikkat çekici örneklerinden biri ise Dârü’t-Tırâz adı verilen devlet dokuma atölyeleridir.
“Tırâz” kelimesi, Arapçada “nakış, süsleme, işlemeli kumaş” gibi manaları ihtiva eder. Ayrıca taş, maden, mozaik, cam yahut ağaç üzerine işlenen şerit biçimindeki kitabeler için de “yazı şeridi” anlamında kullanılmaktadır. “Dârü’t-Tırâz” ise kelime olarak “nakış evi” veya “dokuma atölyesi” anlamına gelir. Orta Çağ İslâm devletlerinde hükümdarlar için hazırlanan hususî kıyafetler, saray mensuplarına verilen saygınlık elbiseleri ve diplomatik hediyeler, çoğu zaman bu Dârü’t-Tırâz’da üretilmiştir.
Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 214. sayısından (Haziran 2026) okuyabilirsiniz.
Kendini Avrupa’nın kralı ilân eden Şarlken, gözünü Cezayir’e diker. Ancak kendini beğenmiş kibirli ordusuna, gözü…
Gelin, Seyahatnâme'nin yazılışına kapı aralayan Bursa yolculuğuna ve nihayetinde müsade ile kaleme alınan eserin doğuşuna…
Kanuni Sultan Süleyman Han devrinde, Zigetvar Seferi’nde esir düşen Mustafa Çavuş’un, zindandaki hâlini resmedip İstanbul’a…
Tarihimizdeki ilk yazılı İslâm hukuku örneklerinden biri olan “el-Mesâilü’l-Melikşâhiyye” kanunnamesi; Osmanlı “Mecelle”sinden tam sekiz yüz…
Tuna Nehri kıyısında kurulan Silistre, akarsuların bol olduğu bereketli topraklar üzerinde yükselmiş bir şehirdir. Osmanlı…
18. yüzyılda Hint alt kıtasına yerleşen Büyük Britanya, gücünü pekiştirmek istiyordu. Elindeki topraklarla yetinmeyen İngilizler,…