İttihatçılardan Satılık Kışla

Son dönemde ülke ve dünya gündemine oturan Topçu Kışlası etrafındaki tartışmalar hâlâ devam ediyor. 1940’ta Lütfi Kırdar tarafından yıktırılan kışlanın yapım tarihi net olarak tespit edilebilmiş değil. Fakat son dönemde bazılarının iddia ettiği gibi ona ait plan, harita vs. de yok değil! Bu çalışmayla sizlerin dikkatlerine sunduğumuz, Araştırmacı-Tarihçi Osman Doğan ve Türk Arşivciler Derneği Yönetim Kurulu üyesi Ebul Faruk Önal’ın Osmanlı Arşivi’nde bulduğu Topçu Kışlası ve etrafına ait plan ve harita, söz konusu bina ve bölge hakkında daha sağlıklı bilgiler sunuyor…

1800’lü yılların başında Sultan Üçüncü Selim devrinde yapıldığını tahmin ettiğimiz Topçu Kışlası kapıkulu askerlerinin topçu sınıfı için inşa edilmişti. Yapının ilk inşası devrine ait harita, plan vesair çizimlere maalesef ulaşabilmiş değiliz. Fakat 1851 yılında yapılmış olan ve daha evvel yine Yedikıta Tarih ve Kültür Dergisi’nce yayınlanan panoramik resimde görülen kışla ve kışla camiinden sonra, son dönemde tekrar gündeme oturan kışlaya ait plan (1869) ve 1913 tarihli bir harita bulundu. Başbakanlık Osmanlı Arşivleri’nde bulunan plana ait kayıt ayrıntıları Abdülkadir Dündar tarafından hazırlanan kitapta (Arşivlerdeki Plan ve Çizimler Işığı Altında Osmanlı İmar Sistemi, XVIII ve XIX. Yüzyıl, T.C. Kültür Bakanlığı, 2000) verilmiş. Ancak bahsettiğimiz harita geçen Haziran ayı içerisinde basın yoluyla yaptığımız bilgilendirmeye dek kamuoyuna sunulmamıştı.

Yazının devamını Yedikıta Dergisi 60. sayısından (Ağustos 2013) okuyabilirsiniz.