Categories: Portreler

“Allah’ım! Evladım Mahmud’un İlmini Artır!”

Çocuk terbiyesinde, öyle dualar vardır ki tesiri uzun nasihatlerden daha derindir. Anne ve babaların, evlatları için ettikleri “Allah zihin açıklığı versin”, “Mevlam, anlayışını kolaylaştırsın”, “Cenâb-ı Hak, ilmini bereketlendirsin”, “Allah, muvaffak eylesin” kabilinden hayır duaları, eğitim yolunda güçlü bir teşvik kaynağıdır. Bu içten temenniler, çocukta sevildiği, desteklendiği ve başarabileceğine inanıldığı hissini kuvvetlendirir, ona manevî kuvvet verir. Nitekim anne duasının bereketiyle ilim yolunda büyük merhaleler kat eden nice âlimin menkıbesi, günümüze ulaşmıştır. Bu isimlerden biri de Metn-i Alâka müellifi, belâgat âlimi Mahmud bin Abdullah el-Antâkî el-Hanefî’dir.

Çocuk terbiyesinde, öyle dualar vardır ki tesiri uzun nasihatlerden daha derindir. Anne ve babaların, evlatları için ettikleri “Allah zihin açıklığı versin”, “Mevlam, anlayışını kolaylaştırsın”, “Cenâb-ı Hak, ilmini bereketlendirsin”, “Allah, muvaffak eylesin” kabilinden hayır duaları, eğitim yolunda güçlü bir teşvik kaynağıdır. Bu içten temenniler, çocukta sevildiği, desteklendiği ve başarabileceğine inanıldığı hissini kuvvetlendirir, ona manevî kuvvet verir. Nitekim anne duasının bereketiyle ilim yolunda büyük merhaleler kat eden nice âlimin menkıbesi, günümüze ulaşmıştır. Bu isimlerden biri de Metn-i Alâka müellifi, belâgat âlimi Mahmud bin Abdullah el-Antâkî el-Hanefî’dir.

Şark’ın Büyük Âlimleri isimli eserde anlatıldığı üzere, Muhammed Râgıb et-Tabbâh’ın İ‘lâmü’n-Nübelâ adlı külliyatında onun hayatına dair mühim bilgiler yer alır. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte nisbesi, Antakyalı olduğunu gösterir.

İlk tahsilini Antakya’da alan Mahmud el-Antâkî, daha sonra hac vesilesiyle Mekke-i Mükerreme’ye gider; burada dört yıl mücavir kalır ve devrin âlimlerinden ders okur. Ardından Mısır’a geçerek birkaç yıl ilim tahsiline devam eder. İstanbul’a giderse de burada fazla kalmaz ve yeniden Antakya’ya döner. Fakat ilim yolculuğunu burada bırakmaz, tekrar sefere çıkarak mantık ve hikmet gibi âlet ilimlerini tahsil eder.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 213. sayısından (Mayıs 2026) okuyabilirsiniz.

Osman Doğan

Recent Posts

Şaşırtıcı Ticaret Vikingler ve Müslümanlar

8. yüzyılda ortaya çıkan kuzeyli bir kavim, Avrupa coğrafyasını yüzyıllarca kasıp kavurmuştu. Ana motivasyonları gümüş…

33 dakika ago

Dünyayı Albüme Sığdırma Fikri Excursions Daguerriennes

Fotoğrafçılığın henüz emekleme döneminde, farklı şehirleri ve âbideleri fotoğraf aracılığıyla bir araya getirme fikrinin ürünü;…

33 dakika ago

Peygamber Âşığı Devlet Adamı Âtıf Efendi

Âtıf Efendi, Osmanlı’nın mühim devlet adamlarındandır. Liyakati sebebiyle üç kez başdefterdarlık yapmış, bir kütüphane vakfetmiş,…

40 dakika ago

İkinci Endülüs Girit Emirliği

Kurtubalı Müslümanlar tarafından kurulan Girit Müslüman Emirliği, yaklaşık bir buçuk asır boyunca Akdeniz’de hüküm sürmüştür.

42 dakika ago

Devrek Belediye Başkanının Çanakkale’de Şehit Olan Oğlu

Vatan müdafaasında nice evladını şehit veren aziz milletimiz için Çanakkale Zaferi, büyük bir sevince vesile…

43 dakika ago

Mekke-i Mükerreme Ulemasından Mektup Var!

Mekke-i Mükerreme ulemasının bir araya gelerek kaleme aldığı iki mektupta, Müslümanların dinî hayatlarındaki eksiklikleri hatırlatılarak,…

45 dakika ago