Kültür Tarihi

Paylaşılamayan Türk Tatlısı Baklava

Osmanlı döneminde savaşlarda kazanılan zaferlerden sonra halka bedava dağıtılan baklava, tarih boyunca birçok millet tarafından sahiplenildi, sahiplenilmeye de devam ediyor. Ancak bütün deliller onun bir Türk tatlısı olduğunu gösteriyor…

Nar gibi kızarmış görüntüsüyle görenlerin iştahını kabartan baklava, hiçbir tatlıya benzemez. Çünkü o, eski kuşak ustaların tabiriyle beş duyuya hitap eden tek tatlıdır. Bu yüzden geçmişten günümüze Türk mutfağının baş tacı olmuştur. Baklava; sofralarımızın tadı, kendi hikâyesini yazdırmış bir kültür ürünüdür. Önemini Türkler tarafından benimsenmiş olmasından alır. Türk coğrafyasındaki gelenek ve görenekler vasıtasıyla zenginleştirilmiştir. Yüzyıllar boyunca bölge bölge yayılarak çeşitlendirilmiştir. Asırlardır Anadolu’da yapılan bu tatlının kökeni çok eskilere, günümüzden dört bin yıl önceye uzanır. Günümüze gelirsek… Bu lezzetli ve doyurucu yiyecek, gelişim tarihi kayıt altına alınmadığından bugün birçok millet tarafından sahipleniliyor. Ancak baklavanın kronolojisi, onun Türkler tarafından keşfedilip geliştirildiğini ispatlıyor.

Baklavayı “baklavas” olarak adlandıran Yunanistan, bu tatlı konusunda sahiplenme savaşı yaşadığımız ülkelerden sadece biri. Rumlar, eskiden bu yana baklavanın Bizans kökenli bir yiyecek olduğunu iddia ediyor. Baklavayı Yunanlılara ait bir dünya kültür mirası olarak tescil ettirmek isteyen Rumların uzun soluklu çabaları üç yıl kadar önce boşa çıktı. Avrupa Birliği Komisyonu, nihayet 8 Ağustos 2013 tarihinde baklavayı has bir Türk tatlısı olarak tescil etti. Hâlbuki baklavaya sahip çıkan sadece Rumlar değil. Suriyeli gastronomlar baklavanın Asurlular tarafından bulunduğunu, günümüzdeki şekline en yakın örneklerin Şam ve çevresinde yapıldığını söylüyorlar. Benzeri iddialar, Süryaniler tarafından da ileri sürülüyor.

Yazının devamını Yedikıta Dergisi 98. sayısından (Ekim 2016) okuyabilirsiniz.

Melih Uslu

Recent Posts

Dijital Arşiv Çağı

Bir tarafta tarihin tozlu sayfalarına karışan, yıkılan, yakılan ve raflarında insanlığın hafızasını saklayan eski zaman…

2 gün ago

Dünyanın Arşivi Burada!

Ücretsiz olarak erişim sağlayabileceğiniz en meşhur dijital arşiv ve kütüphaneleri sizler için derledik…

2 gün ago

Orta Çağ’da Efsaneler, Korkular ve Gerçekler

Orta Çağ’ın karanlık ve bilinmezliklerle dolu dünyasında, tüccarlar ve seyyahlar, yalnızca zorlu yolculuklarla değil, aynı…

2 gün ago

Avrupa’yı Titreten Timurlu Kasırgası

Timur ordusu, savaş meydanlarında geçen otuz yıl boyunca hiç yenilgi yüzü görmemiş, âdeta durdurulamaz bir…

2 gün ago

Bilgi Dijitalleşiyor, Kütüphaneler Dönüşüyor!

Kütüphaneler artık raflarla sınırlı değil. Elektronik kaynaklardan yapay zekâ destekli arşivlemeye, kütüphaneciliğin sınırları yeniden çiziliyor.…

2 gün ago

Avrupa’nın Kalbinde Dijital Kütüphanecilik Avusturya Ulusal Kütüphanesi

Kütüphanelerdeki dijital dönüşüm ülkemizde olduğu gibi tüm dünyada da devam ediyor. Bilginin dijital ortama aktarılma…

2 gün ago