Kültür Tarihi

Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku

Tanzimat Fermanı’nın ilanı (1839) ve fermanın hukuk alanında yenilikler yapılmasını gerektirmesiyle Osmanlı Devleti’nde yeni kanunlara ihtiyaç duyulmuştu. Klasik fıkıh, zamanın doğurduğu ihtiyaçları karşılayacak şekilde düzenlenerek kanunlaştırılmıştı. Bu noktada, ceza hükümlerine Mecelle’de açık şekilde yer verilmemiş olduğu düşüncesi pek doğru sayılmaz…

Mecelle” denince aklımıza, Hanefî Mezhebi üzerine tedvin olunan ve akid hukuku, kefâlet hukuku, şirketler hukuku gibi şahısların kendi aralarındaki muamelat hukuku mevzularının (güncel tabiriyle özel hukuk ilişkilerinin) düzenlendiği bir Osmanlı Kanunu gelir. Buna karşın, ceza hükümlerine Mecelle’de sarih şekilde yer verilmemiş olduğu söylenmektedir. Ancak bu tesbit tam manasıyla hakikati ifade etmemektedir. Zira Mecelle’nin başında yer alan 100 maddelik “Kavâid-i Külliye” (Genel Hükümler), ceza ve ceza muhakemesinin temelini oluşturan prensipleri de içermektedir. Dolayısıyla, Mecelle’yi okumak demek, bir ceza hukukçusu için de ufkunu genişletmek demektir. Önümüzdeki çalışmada, Kavâid-i Külliye’nin ceza hukukuna yansıması ile alâkalı birkaç misal vermeye çalışacağız.

 

Yazının devamını Yedikıta Dergisi 50. sayısından (Ekim 2012) okuyabilirsiniz.

Prof. Dr. Osman İsfen

View Comments

  • Selamün Aleyküm Sayın Yedikıta Dergisi Yetkilisi Kardeşim!

    Konya Adliyesinde Hakım aynı zamanda Hukukçu Akademisyenim. Ahmet Cevdet Paşa ve 1858 Tarihli Osmanlı Ceza Kanunu ile ilgili bir Makale Yazıyorum. Yedikıta Derginizin 50. Sayı Ekim 2012 Sayıda Prof.Dr. Osman İsfen Hocanın Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku isimli makaleye ihtiyacım var: İnternette bu sayının satışını bulamadım. Bu sayı elinizde varsa satın almak istiyorum. Satışta değilse mümkünse bana PDF olarak gönderebilirmisiz?
    Teşekkür eder, selam ve saygılarımı sunarım
    Dr. Zeki YILDIRIM

    • Hocam, as. arkadaşlarımız mail adresinize belirttiğiniz makaleyi ulaştıracaklar. Selamlar.

      • İslami İlimler öğrencisiyim Mecelle ile ilgili bitirme ödevi yapıyorum. Yedikıta Derginizin 50. Sayı Ekim 2012 Sayıda Prof.Dr. Osman İsfen Hocanın Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku isimli makaleye ihtiyacım var. Eğer mümkün ise gönderme şansınız var mı?

        • Değerli okurumuz ilgili arkadaşımıza talebinizi ilettik. En kısa zamanda makale mailinize iletilecektir.

  • "Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku" isimli makalenize ulaşma imkanımız nasıl olabilir acaba bilgilendirirseniz sevinirim, kolay gelsin, saygılar.

  • Merhaba, bana Osman İsfen hocanın Mecellenin Kavaid-i Külliyesinde Ceza hukuku isimli makalesi lazım. Gönderme gibi bir imkanınız var mı?

  • Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku
    PROF. DR. OSMAN İSFEN konulu dergiye nasıl ulaşabilirim çok acil

  • Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku
    PROF. DR. OSMAN İSFEN konulu dergiye nasıl ulaşabilirim çok acilll

  • Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku
    PROF. DR. OSMAN İSFEN konulu dergiye nasıl ulaşabilirim çok acil lütfen

  • “Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku” isimli makalenize ulaşma imkanımız nasıl olabilir acaba bilgilendirirseniz sevinirim, kolay gelsin, saygılar.

  • Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku” isimli makalenize ulaşma imkanımız nasıl olabilir acaba bilgilendirirseniz sevinirim, kolay gelsin, saygılar

    • Talep edilen makale mailinize gönderilmiştir. İyi ve istifadeli okumalar dileriz...

  • Hayırlı günler Mecelle’nin Kavâid-i Külliyesi’nde Ceza Hukuku isimli makalenize nasıl erişim sağlayabilirim acaba ? Yardımcı olabilirseniz sevinirim. Teşekkürler.

  • Bu makaleyi bana da gönderebilirmisiniz rica etsem. Yüksek lisans çalışmalarım için ihtiyacım var da.

Recent Posts

1541 Hasan Ağa ve Cezayir Müdaafası

Kendini Avrupa’nın kralı ilân eden Şarlken, gözünü Cezayir’e diker. Ancak kendini beğenmiş kibirli ordusuna, gözü…

4 hafta ago

Seyahatnâme’ye Vesile Olan Bursa Seyahati

Gelin, Seyahatnâme'nin yazılışına kapı aralayan Bursa yolculuğuna ve nihayetinde müsade ile kaleme alınan eserin doğuşuna…

4 hafta ago

Osmanlı’da İlk Otoportre Mustafa Çavuş’un Esaret “Selfiesi”

Kanuni Sultan Süleyman Han devrinde, Zigetvar Seferi’nde esir düşen Mustafa Çavuş’un, zindandaki hâlini resmedip İstanbul’a…

4 hafta ago

Selçuklu’nun Mecellesi El-Mesâilü’l-Melikşâhiyye Fi’l-Kavâidi’ş-Şer‘iyye

Tarihimizdeki ilk yazılı İslâm hukuku örneklerinden biri olan “el-Mesâilü’l-Melikşâhiyye” kanunnamesi; Osmanlı “Mecelle”sinden tam sekiz yüz…

4 hafta ago

Rumeli’ye Bereket Taşıyanlar Silistre Su Vakıfları

Tuna Nehri kıyısında kurulan Silistre, akarsuların bol olduğu bereketli topraklar üzerinde yükselmiş bir şehirdir. Osmanlı…

4 hafta ago

Hindistan Topraklarını Savunan Son Büyük Hükümdar Meysûr Kaplanı Tipu Sultan

18. yüzyılda Hint alt kıtasına yerleşen Büyük Britanya, gücünü pekiştirmek istiyordu. Elindeki topraklarla yetinmeyen İngilizler,…

4 hafta ago