Categories: ManşetPortreler

İki Muhteşem Sultanın Yâdigârı Hafsa Valide Sultan

O, Yavuz Sultan Selim’in başkadını ve Kanuni Sultan Süleyman’ın annesi Hafsa Valide Sultan’dır. Osmanlı sarayında yarı resmî ve nüfuzlu bir “Valide Sultanlık” makamı, “Mehd-i Ulyâ-yı Saltanat” adıyla ilk defa onun zamanında kurulur. Manisa’dan Sırbistan’a, Marmaris’ten Trabzon’a onlarca hayır eserinin bânîsi ve dahi mesir macunu geleneğinin sebeb-i zuhurudur…

Hafsa Valide Sultan’ın hayatının ilk devirleri hakkındaki bilgilerimiz sınırlıdır. Vefat ettiğinde elli altı yaşında olduğundan, 1478’de doğduğu düşünülür. Arşiv kayıtlarında babasının isminin, Abdülmuin, Abdülhay ve Abdurrahman şeklinde geçmesi, İslâm’la, Osmanlı sarayına dâhil olduktan sonra şereflendiğine işarettir.

Ayşe Hafsa ismi verilen bu zeki, ağırbaşlı, kabiliyetli ve iyi ahlâklı hanımefendi, ileride padişah hanımı ve validesi olabilmesi için Harem-i Hümâyûn’un tecrübeli hocalarının nezaretinde, iyi bir talim ve terbiyeye tabi tutulur. 1493’te de Osmanlı’nın Yavuz lakaplı şehzadesi Selim ile izdivacı yapılır. Gençlik yıllarını, Şehzade Selim’in sancakbeyi olduğu Trabzon’da geçirir ve 6 Kasım 1494’te, geleceğin “Muhteşem Süleyman”ını burada dünyaya getirir.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 157. sayısından (Eylül 2021) okuyabilirsiniz.

Osman Doğan

Recent Posts

1541 Hasan Ağa ve Cezayir Müdaafası

Kendini Avrupa’nın kralı ilân eden Şarlken, gözünü Cezayir’e diker. Ancak kendini beğenmiş kibirli ordusuna, gözü…

4 hafta ago

Seyahatnâme’ye Vesile Olan Bursa Seyahati

Gelin, Seyahatnâme'nin yazılışına kapı aralayan Bursa yolculuğuna ve nihayetinde müsade ile kaleme alınan eserin doğuşuna…

4 hafta ago

Osmanlı’da İlk Otoportre Mustafa Çavuş’un Esaret “Selfiesi”

Kanuni Sultan Süleyman Han devrinde, Zigetvar Seferi’nde esir düşen Mustafa Çavuş’un, zindandaki hâlini resmedip İstanbul’a…

4 hafta ago

Selçuklu’nun Mecellesi El-Mesâilü’l-Melikşâhiyye Fi’l-Kavâidi’ş-Şer‘iyye

Tarihimizdeki ilk yazılı İslâm hukuku örneklerinden biri olan “el-Mesâilü’l-Melikşâhiyye” kanunnamesi; Osmanlı “Mecelle”sinden tam sekiz yüz…

4 hafta ago

Rumeli’ye Bereket Taşıyanlar Silistre Su Vakıfları

Tuna Nehri kıyısında kurulan Silistre, akarsuların bol olduğu bereketli topraklar üzerinde yükselmiş bir şehirdir. Osmanlı…

4 hafta ago

Hindistan Topraklarını Savunan Son Büyük Hükümdar Meysûr Kaplanı Tipu Sultan

18. yüzyılda Hint alt kıtasına yerleşen Büyük Britanya, gücünü pekiştirmek istiyordu. Elindeki topraklarla yetinmeyen İngilizler,…

4 hafta ago