Categories: Dünya TarihiManşet

Hitlerin Kayıp Denizaltıları

Bundan tam 75 yıl önce Türk karasularında, 3 Alman denizaltısının batırıldığını biliyor muydunuz? İkinci Dünya Savaşı’ndan beri bu denizaltılar, Batı Karadeniz’in Türk kıyılarında yatıyorlar. Peki, bu gemilerin burada ne işi vardı ve neden batırıldı? Gelin o büyük savaşın en az bilinen hikâyelerinden birine birlikte göz atalım…

İkinci Dünya Savaşı’nın tüm şiddetiyle devam ettiği yıllarda Almanlar, Avrupa’yı ele geçirmenin ve İngiltere karşısındaki üstünlüklerinin verdiği özgüvenle, yeni bir cephe açmaya karar verdiler. Hitler’in yeni hedefi, kısa süre önce saldırmazlık anlaşması imzaladığı Sovyetler Birliği’ydi. Ancak işgal için hazırladıkları Barbarossa Harekâtı’nın başarılı olması için Sovyet kıyılarının da abluka altına alınması gerekiyordu. Bunu, Kuzey Denizi’nde yapmak mümkündü, ama Karadeniz’de ne yapılacaktı?

İzin Verin Geçelim!

Almanlar, Karadeniz’e bir denizaltı filosu göndermek istediler. Bu sebeple Türkiye’den boğazların açılması talebinde bulunuldu. Ancak Türkiye savaşta tarafsızdı ve Montrö Antlaşması gereğince boğazları askerî gemilere kapalıydı. Bu da Alman donanmasının boğazlardan geçemeyeceği anlamına geliyordu. Hitler’in Türkiye’ye sattığı Atılay, Saldıray ve Yıldıray denizaltılarını geri satın alma talebi de reddedilince Almanlar, yeni bir yola başvurmak zorunda kaldılar. Amiral Erich Raeder’in üzerinde çalıştığı çılgınca plan için düğmeye basıldı.

Hamburg’dan Köstence’ye

Kuzey Denizi’nden Karadeniz’e gerek karadan gerekse nehir yoluyla denizaltılar nakledilecekti. Bu yol, son derece zor ve zahmetli olmasına rağmen imkânsız değildi. Bunun için Tip II – B sınıfı 6 adet denizaltı seçildi. Bunlar U-9, U-18, U-19, U-20, U-23 ve U-24 isimli botlardı. Her biri 42,7 metre uzunluğunda, 4,1 metre genişliğinde olup 270 ton ağırlığındaydı. Botlar ilk olarak Hamburg Limanı’nda sökülerek parçalar hâlinde Kaiser Wilhelm Kanalı ve Elbe Nehri üzerinden Dresden’e getirildi. Burada kamyonlara yüklenerek karayolu ile Ingolstadt’a (İngolştad), buradan da Tuna Nehri’nden geçilerek Köstence Limanı’na (Romanya) getirildiler. Romanya’nın o tarihte Almanya’nın müttefiki olduğunu hatırlatmakta fayda var. 7 bin kilometrelik yolu 4 ay gibi kısa bir sürede kat eden denizaltılar, burada tekrar monte edilerek 30. Denizaltı Filosu adıyla Karadeniz’de faaliyete başladı. Ekim 1942-Ağustos 1944 arasında Sovyet gemilerine 56 operasyon gerçekleştirerek onlarca gemiyi ya batırdılar ya da kullanılamaz hâle getirdiler.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 128. sayısından (Nisan 2019) okuyabilirsiniz.

Emre Boyacı

Recent Posts

Dijital Arşiv Çağı

Bir tarafta tarihin tozlu sayfalarına karışan, yıkılan, yakılan ve raflarında insanlığın hafızasını saklayan eski zaman…

2 gün ago

Dünyanın Arşivi Burada!

Ücretsiz olarak erişim sağlayabileceğiniz en meşhur dijital arşiv ve kütüphaneleri sizler için derledik…

2 gün ago

Orta Çağ’da Efsaneler, Korkular ve Gerçekler

Orta Çağ’ın karanlık ve bilinmezliklerle dolu dünyasında, tüccarlar ve seyyahlar, yalnızca zorlu yolculuklarla değil, aynı…

2 gün ago

Avrupa’yı Titreten Timurlu Kasırgası

Timur ordusu, savaş meydanlarında geçen otuz yıl boyunca hiç yenilgi yüzü görmemiş, âdeta durdurulamaz bir…

2 gün ago

Bilgi Dijitalleşiyor, Kütüphaneler Dönüşüyor!

Kütüphaneler artık raflarla sınırlı değil. Elektronik kaynaklardan yapay zekâ destekli arşivlemeye, kütüphaneciliğin sınırları yeniden çiziliyor.…

2 gün ago

Avrupa’nın Kalbinde Dijital Kütüphanecilik Avusturya Ulusal Kütüphanesi

Kütüphanelerdeki dijital dönüşüm ülkemizde olduğu gibi tüm dünyada da devam ediyor. Bilginin dijital ortama aktarılma…

2 gün ago