Beytullah’ın Dokunulmaz Güvercinleri

Tarihin pek çok devrinde mukaddesata hürmet gösterilmişse de Osmanlı’da, zirve noktasına ulaşmıştır. Mevzubahis mukaddesat olunca gönül terazileri, pek hassas tartar olmuştur. Öyle ki Sevr Mağarası’ndaki mucizenin sessiz şahitlerinden olan güvercinlerin 1273 yıl sonraki torunları bile Osmanlı’dan hürmet görmüştü…

Mukaddesata hürmet, İslâm’ın şiarındandır. Cenab-ı Hak ve Peygamber Efendimiz (s.a.v.), bazı mekânları mukaddes kılmış, hürmet gösterilmesini emretmiştir. Tabii bu mekânların şerefi ve kutsiyeti “şerefü’l-mekân bi’l-mekîn” sözünün manasınca, orada yaşayanla da alâkalıdır. Zaman içerisinde bu mukaddes mekânların kendisiyle beraber, mekânlarda kullanılan eşya, mekânların bakımı ve idaresi için kurulan müesseseler, bir gelenek ve kültür oluşturmuştur.

Mukaddesatın Muhafazası

Asr-ı Saadet’le başlayan bu gelenek, ardından gelen zevat ve devletler ile günümüze kadar aktarılmıştır. Ecdadımız Osmanlı da bu geleneğin en güzel temsilcisi ve uygulayıcısıdır. Asırlar boyu Hâdimü’l-Haremeyn olarak yapılan hizmetlerde büyük hassasiyet gösterilmiş, Asr-ı Saadet’ten kalan hatıralar, en itinalı şekilde muhafaza edilmiştir.

Mısır’ın fethi ve Mukaddes Emanetler’in İstanbul’a getirilmesiyle, bu hassasiyet daha da artmıştır. Emanetler için sarayda padişahların kullandığı en müstesna mekânlar tahsis edilmiştir. Değerli madenlerden mahfazalar yapılmış, bakımı için görevliler tayin edilerek, gül suyu ve amber gibi güzel kokularla temizlikleri yapılmıştır. Kendilerinden teberrüken istifade edilmiştir.

Yazının tamamını Yedikıta Dergisi 173. sayısından (Ocak 2023) okuyabilirsiniz.

Arif Tunç

Recent Posts

1541 Hasan Ağa ve Cezayir Müdaafası

Kendini Avrupa’nın kralı ilân eden Şarlken, gözünü Cezayir’e diker. Ancak kendini beğenmiş kibirli ordusuna, gözü…

3 hafta ago

Seyahatnâme’ye Vesile Olan Bursa Seyahati

Gelin, Seyahatnâme'nin yazılışına kapı aralayan Bursa yolculuğuna ve nihayetinde müsade ile kaleme alınan eserin doğuşuna…

3 hafta ago

Osmanlı’da İlk Otoportre Mustafa Çavuş’un Esaret “Selfiesi”

Kanuni Sultan Süleyman Han devrinde, Zigetvar Seferi’nde esir düşen Mustafa Çavuş’un, zindandaki hâlini resmedip İstanbul’a…

3 hafta ago

Selçuklu’nun Mecellesi El-Mesâilü’l-Melikşâhiyye Fi’l-Kavâidi’ş-Şer‘iyye

Tarihimizdeki ilk yazılı İslâm hukuku örneklerinden biri olan “el-Mesâilü’l-Melikşâhiyye” kanunnamesi; Osmanlı “Mecelle”sinden tam sekiz yüz…

3 hafta ago

Rumeli’ye Bereket Taşıyanlar Silistre Su Vakıfları

Tuna Nehri kıyısında kurulan Silistre, akarsuların bol olduğu bereketli topraklar üzerinde yükselmiş bir şehirdir. Osmanlı…

3 hafta ago

Hindistan Topraklarını Savunan Son Büyük Hükümdar Meysûr Kaplanı Tipu Sultan

18. yüzyılda Hint alt kıtasına yerleşen Büyük Britanya, gücünü pekiştirmek istiyordu. Elindeki topraklarla yetinmeyen İngilizler,…

3 hafta ago