Keşfet, Kültür Tarihi

Bayramı Bayram Yapan 7 Âdetimiz

Birlik ve beraberliğin kuvvetlendiği, aramızdaki muhabbetin artmasına vesile olan Ramazan-ı Şerif ve Kurban bayramları aynı zamanda pek çok güzel örf ve âdeti de beraberinde getiren müstesna günlerdir. Bu günlerin kendine has ikliminde yer alan ve günümüzde de halen devam eden 7 bayram âdetimizi hatırlayalım ve bu bayramda da elimizden geldiğince uygulamaya gayret edelim. Hayırlı bayramlar…

1. Bayram Öncesi Hazırlık

1

Bayram, esasında oruç ibadetinden sonra verilmiş İlahi bir ikramdır. Bayramlar sevinçtir, mutluluktur. Bu günleri en iyi şekilde geçirebilmek için bayram öncesinde hummalı bir hazırlığa girişilir; “bayram tıraşı” olunur, “bayram temizliği” yapılır. Osmanlı’da da bütün bu hazırlıklar, bayramdan on-on beş gün önce başlardı. Bayramlık elbiseler biçilir, dikilir ve birer bohça içine konulup hazır edilirdi. Bayram arefesinde payitaht İstanbul, baştanbaşa temizlenmiş ve bayramı karşılamaya hazır hâle getirilmiş olurdu.

2. Bayramlaşma

2

Bayramlaşma, musâfahalaşma bayramın olmazsa olmazlarındandır. Bazı değişikliklerle beraber günümüzde de devam ettiği üzere bayram namazından sonra ilk tebrikleşmeler başlar, herkes birbiriyle bayramlaşır, ulemanın ve yaşça ileri olanların elleri öpülüp hayır duaları alınır. Bayram namazından sonra, kabir ziyaretleri yapılır, Kur’ân-ı Kerîm’den muhtelif sureler ve aşırlar tilâvet edilerek ahirete irtihal eden geçmişlerimiz de unutulmaz. Bundan sonra bayramlaşma evlerde devam eder. Osmanlı devrinde de bayram merasimleri çok büyük ehemmiyet ve itina ile yapılırdı. Bu merasimlerin başında sarayda yapılanlar gelirdi. Fatih Sultan Mehmed Han tarafından kânun hâline getirilen bayramlaşma merasimlerinin belli usul ve kaideleri vardı.

3. Sıla-i Rahim

3

Bayramlar aynı zamanda akrabalarla bir araya gelmek için bir vesiledir. Peygamber Efendimiz (s.a.v) bir hadislerinde “Sıla-i rahim (akrabayı gözetmek ve ziyaret etmek) ve güzel ahlak, memleketleri mamur eder ve ömürleri artırır.” buyurmuşlardır. Bu müjdelere layık olmak için bayram en güzel vasıtadır.

4. Bayram Tatlısı

4

Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) bayram sabahları hurma yemesinden mülhem İslâm kültüründe doğan bayram tatlısı yapma ve ikram etme geleneği günümüze kadar süre gelmiş tatlı bir âdettir. Bayram tatlıları çoğu zaman günler öncesinden hazırlanıp misafirlerin ikramına sunulmayı bekler. Ayrıca bayram şekeri de bu güzel günleri süsleyen vazgeçilmez tatlardandır. Fakat tatlıyı fazla kaçırmak ağzımızın tadını kaçırabilir, dikkat!

5. Çocukları Sevindirme

66

Bayram günleri çocuklar için ayrı bir mana taşır. Bayramın sevincini ve heyecanını günler öncesinden yaşamaya başlayan çocuklar yeri gelir bayramlıklarıyla beraber yatar, yeri gelir bayramda ne kadar harçlık toplayacağının hesabını yapar. Bayram günlerinde çocukların başlarını bir okşama, bir şeker, mendil veya harçlıkla gönüllerini hoş etme, onların küçük dünyalarında büyük anlamlar ifade etmektedir.

6. Misafire İzzet ve İkram

6

Bayram günlerinin kendine has yemek sofraları vardır. “Bayram ziyafetleri”nde her ev sahibi imkânı nispetince misafirine izzet ve ikramda kusur etmemeye çalışır. Osmanlı saray mutfağında da bayram sofralarına özel hazırlıklar yapılır, bütün eksikler tamamlanır, kurulacak ziyafet sofralarında misafirlere ikram edilecekler önceden tespit edilirdi. Bayram merasimlerinde gerek halka gerekse saray ahalisine ziyafetler verilirdi.

7. Kartpostaldan Kısa Mesaja Bayram Tebrikleri

7

Gelişen teknoloji ile beraber tebrik kartları ve kartpostalların yerini, elektronik postalar ve kısa mesajlar aldı. Her ne kadar formu değişse de, uzak mesafedeki tanıdıkları hatırlamak ve gönüllerini almak maksadıyla bu bayramda da bizden haber bekleyenleri unutmayalım…

Önceki MakaleSonraki Makale

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir